Flexibiliteit als samenspel: achter de schermen bij Het Nationale Theater

Als hoofd facilitair is Jeroen Feelders verantwoordelijk voor alles wat op facilitair gebied speelt binnen Het Nationale Theater. Schoonmaak is daar een belangrijk onderdeel van. 

Het Nationale Theater is het grootste reizende theatergezelschap van Nederland en beschikt in Den Haag over zeven locaties met theaters, kantooromgevingen, logiesstudio’s en grote werkplaatsen. Met voorstellingen, educatieprojecten, evenementen en dagelijkse activiteiten brengt de organisatie dagelijks publiek, makers, artiesten, leerlingen en medewerkers samen. 

De theaters zijn zo’n zeseneenhalve dag per week en achttien uur per dag geopend. De verschillende omgevingen op de zeven locaties hebben elk hun eigen ritme en schoonmaakbehoefte. Juist die variatie in gebruik vraagt om flexibiliteit in de schoonmaak. Theaterzalen, repetitieruimtes en verblijfsruimtes voor artiesten hebben allemaal een eigen ritme. De ene dag staat een uitverkochte voorstelling op het programma, de volgende dag een repetitie. “Die flexibiliteit is heel belangrijk voor onze bedrijfsvoering, omdat we zelf flexibel moeten kunnen schakelen in wat er nodig is”, vertelt Jeroen. 

Daarom kijken Het Nationale Theater en EW verder dan het schoonmaakrooster. Waar komen bezoekers? Welke ruimtes worden gebruikt? Wanneer wordt het druk? En waar zijn schoonmakers op dat moment het hardst nodig? 

Het Nationale Theater deelt iedere maand de planning met EW. Zo weet het schoonmaakteam welke voorstellingen, repetities en evenementen eraan komen. Veranderingen zijn meestal minimaal twee weken van tevoren bekend. Met die informatie kan EW vooraf bepalen waar en wanneer schoonmakers nodig zijn. Verandert de situatie toch? Dan kunnen de teams snel schakelen. 

Naast de reguliere schoonmaak werkt Het Nationale Theater met regieschoonmaak: werkzaamheden die gericht worden aangevraagd. “Wij bepalen wanneer welke omgeving schoongemaakt wordt, zodat we daar zelf de regie over kunnen houden”, legt Jeroen uit. Zo bepaalt niet alleen het rooster wat er gebeurt. Het daadwerkelijke gebruik van de locatie bepaalt waar de aandacht naartoe gaat. 

Ook de kaartverkoop helpt om de schoonmaakinzet te bepalen. Zijn voor een voorstelling bijvoorbeeld honderd of tweehonderd kaarten verkocht en blijft het balkon dicht? Dan richt het schoonmaakteam zich op de benedenverdieping en het sanitair dat bezoekers daadwerkelijk gebruiken. 

Zo zet EW de beschikbare schoonmaakuren in op de plekken waar ze op dat moment het meeste verschil maken.  

Ook gedurende het jaar verandert de behoefte. In de verblijfsruimtes voor artiesten sluit de schoonmaak aan op hun dagindeling. Tijdens de rustigere zomerperiode verschuift de aandacht juist van reguliere schoonmaak naar specialistische reiniging. 

Meebewegen betekent ook kritisch kijken naar de manier waarop het werk is georganiseerd. Zo onderzochten Het Nationale Theater en EW samen welke ruimtes het beste binnen één schoonmaakopdracht passen. De bestaande indeling sloot niet overal goed aan op het daadwerkelijke gebruik van het gebouw. Door ruimtes anders te groeperen, kon het team gerichter werken. Volgens Jeroen hielp dat om de schoonmaakkwaliteit op peil te houden. 

Iedere twee weken bespreken Het Nationale Theater en EW wat goed gaat en wat aandacht nodig heeft. Zo blijft de schoonmaak aansluiten op de praktijk. 

Niet alles laat zich vooraf plannen. Daarom zijn vaste schoonmakers belangrijk. Zij kennen de gebouwen, weten wat er speelt en merken snel wanneer iets extra aandacht nodig heeft. “De schoonmakers zijn ook echt onze ogen en oren, want zij komen overal”, zegt Jeroen. 

Zien zij een lekkage of een plek die extra aandacht nodig heeft? Dan melden ze dat direct bij het facilitaire team. De voorwerkers hebben rechtstreeks contact via een appgroep en de objectleider van EW is het centrale aanspreekpunt. Zo kan het team niet alleen vooruitkijken, maar ook direct handelen als de situatie verandert. 

Van alle planning achter de schermen merkt een bezoeker uiteindelijk weinig. En juist dat is de bedoeling. Of er nu een repetitie plaatsvindt, een volle zaal wordt verwacht of een bijzonder evenement op het programma staat: de locatie moet schoon en gastvrij aanvoelen. “Door de flexibele inzet van EW kunnen wij onze locaties op de gewenste kwaliteit houden die nodig is voor een gastvrije ontvangst van ons publiek.” 

Voor Het Nationale Theater betekent meebewegende schoonmaak daarom niet simpelweg méér schoonmaken. Het betekent vooruitkijken, keuzes maken en schoonmakers inzetten waar ze op dat moment nodig zijn. Zo volgt de schoonmaak het ritme van de locatie. En staat alles klaar wanneer de deuren voor het publiek opengaan.